برندگان جایزه نوبل، دانشمندان برجسته، رهبران مذهبی و مقامات ارشد پیشین جهان در تپه کاپیتولین رم گردهم آمدند تا بیانیه تاریخی **«صلح بدون سلاح و خلع سلاح در عصر هوش مصنوعی و سلاحهای هستهای»** را امضا کنند؛ سندی اخلاقی که با مأموریتی فوری، خواهان بازپسگیری مهار ماشینها و لغو پیمانهای مخرب تسلیحاتی شده است.
کاردینال بالدو رینا، جانشین اسقف رم، با توصیف این رویداد به عنوان یک لحظه سرنوشتساز تاریخی، نسبت به خطرات اتکای بیشمار ارتشهای مدرن بر کدهای الگوریتمی هشدار داد:
«هیچ ماشین، هیچ الگوریتم و هیچ سیستم خودمختاری نباید در مرکز تصمیمهایی قرار گیرد که بقای بشریت به آنها وابسته است. تصمیمهای مربوط به صلح و جنگ باید کاملاً تحت مهار مسئولانه و معنادار انسان باقی بمانند.»
چرا جهان در بیسابقهترین سطح خطر ژئوپلیتیک قرار دارد؟
بیانیه رم محصول یک ماراتن فکری فشرده میان بیش از ۲۰۰ دانشمند، متخصص تراز اول فناوری و مصلحان بینالمللی است. سه شخصیت برجسته حاضر در این اجلاس بر لزوم اتخاذ یک قطبنمای اخلاقی جدید تأکید کردند:
«نگرانی من درباره جنگ هستهای نسبت به ۳۰ سال گذشته بسیار بیشتر شده است؛ ما در میانه یک مسابقه تسلیحاتی شتابگرفته با ۹ کشور دارای بمب اتمی هستیم. انسانیت خود را به یاد آورید و باقی چیزها را فراموش کنید.»
«کرامت انسانی یک الگوریتم ریاضی نیست. با افزایش تواناییهای محاسباتی و تصمیمگیری ماشینها، تلاشهای اخلاقی و مسئولیتپذیری سازندگان این فناوریها نیز باید صدها برابر افزایش یابد.»
الهام از مانیفست پاپ و گامهای اجرایی اجلاس
این مجمع با الهام از نامه پاپ لئو چهاردهم با عنوان **Magnifica humanitas** (بشریت شکوهمند) پایهریزی شد؛ سندی معنوی که به تبیین حفاظت از اصالت انسان در مقابل هوش مصنوعی میپردازد. جزییات برگزاری این اجلاس به شرح زیر است:
🕊️ موازنه جدید صلح؛ مهار همزمان اتم و الگوریتم
گردهمایی تپه کاپیتولین رم و امضای «بیانیه رم» نشاندهنده یک بیداری اخلاقی فزاینده در قبال ترکیب خطرناک دو فناوری ویرانگر یعنی تسلیحات اتمی و هوش مصنوعی خودمختار است. تصمیمگیرندگان جهانی به خوبی دریافتهاند که نشت کدهای نظامی به سیستمهای بازیابی خودکار و حذف انسان از فرآیند فشردن دکمه شلیک، موازنه بازدارندگی را نابود کرده و جهان را به سوی یک فاجعه ناخواسته هدایت خواهد کرد. بیانیه تاریخی رم، نه یک توصیه ساده، بلکه یک سپرکوبنده و مانیفست نجات است که از کشورهای هستهای میخواهد پیش از آنکه دیر شود، مهار اخلاقی ماشینها را به رسمیت شناخته و «انسانیت خود را برای بقای نسلهای آینده بازیافت کنند.» این سند، سنگ بنای نبردی نوین برای پیشگیری از استبداد الگوریتمها بر سرنوشت بیولوژیکی بشر خواهد بود.
