ائتلاف جهانی جدید برای حفاظت از حقوق کودکان در عصر هوش مصنوعی تشکیل شد
ائتلافی بینالمللی با هدف قرار دادن حقوق، امنیت و رفاه کودکان در مرکز توسعه و حکمرانی هوش مصنوعی روز سهشنبه در شهر ژنو آغاز به کار کرد.
این ابتکار تلاش میکند اطمینان حاصل شود که با گسترش روزافزون فناوریهای هوش مصنوعی در زندگی روزمره، حقوق کودکان به حاشیه رانده نشود و از همان مراحل اولیه طراحی این فناوریها مورد توجه قرار گیرد.
این ائتلاف که با عنوان «ائتلاف حقوق و حفاظت از کودکان در عصر هوش مصنوعی» فعالیت خود را آغاز کرده است، دولتها، نهادهای سازمان ملل، شرکتهای فناوری، سازمانهای مردمنهاد، متخصصان حوزه آموزش و کارشناسان حمایت از کودکان را گرد هم آورده است. تمامی اعضای این ائتلاف فعالیت خود را بر پایه کنوانسیون حقوق کودک، که گستردهترین معاهده حقوق بشری مورد پذیرش کشورهای جهان به شمار میرود، بنا کردهاند.
آغاز به کار همزمان با گفتوگوی جهانی سازمان ملل
راهاندازی این ائتلاف همزمان با برگزاری گفتوگوی جهانی سازمان ملل درباره حکمرانی هوش مصنوعی در ژنو انجام شد؛ نشستی دو روزه که از روز دوشنبه آغاز شد و به بررسی چالشها و فرصتهای ناشی از توسعه سریع هوش مصنوعی اختصاص داشت.
نهادهای مؤسس سازمان ملل در این ائتلاف
- اداره ارتباطات جهانی سازمان ملل (DGC)
- دفتر کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل (OHCHR)
- اتحادیه بینالمللی مخابرات (ITU)
- دفتر فناوریهای دیجیتال و نوظهور سازمان ملل
- صندوق کودکان سازمان ملل (یونیسف)
- سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد (یونسکو)
۱۷ کشور به ائتلاف پیوستند
در مرحله نخست، ۱۷ کشور عضویت خود را در این ائتلاف اعلام کردهاند:
- اتریش
- برزیل
- بلغارستان
- کانادا
- جمهوری چک
- السالوادور
- استونی
- فرانسه
- اندونزی
- ایتالیا
- ژاپن
- کنیا
- لوکزامبورگ
- مراکش
- هلند
- کره جنوبی
- اسپانیا
نسلی که از کودکی با هوش مصنوعی زندگی میکند
در بیانیه تأسیس این ائتلاف تأکید شده است که کودکان امروز بخش بزرگی از زندگی خود را در محیطی سپری میکنند که بهطور مستقیم توسط هوش مصنوعی شکل گرفته است؛ از برنامههای آموزشی و ابزارهای یادگیری گرفته تا الگوریتمهایی که تعیین میکنند چه محتوایی ببینند، با چه افرادی ارتباط برقرار کنند و چه تجربهای از فضای دیجیتال داشته باشند.
به اعتقاد اعضای ائتلاف، هرچند هوش مصنوعی فرصتهای ارزشمندی در حوزههایی مانند آموزش، خلاقیت، دسترسی برابر و مشارکت اجتماعی فراهم کرده است، اما همزمان خطرات و چالشهای تازهای نیز ایجاد کرده که بسیاری از سامانهها و قوانین فعلی برای مدیریت آنها طراحی نشدهاند.
کودکان فقط کاربران فناوری نیستند
یکی از مهمترین اصول این ائتلاف، تغییر نگاه به جایگاه کودکان در عصر هوش مصنوعی است. در بیانیه آمده است که کودکان نباید صرفاً کاربرانی تلقی شوند که پس از بروز مشکلات از آنها محافظت شود؛ بلکه آنها صاحبان حقوقی هستند که باید از همان ابتدای فرآیند طراحی، توسعه، استقرار و نظارت بر سامانههای هوش مصنوعی، دیدگاهها و منافعشان در تصمیمگیریها لحاظ شود.
اعضای ائتلاف متعهد شدهاند مشارکت واقعی کودکان را در تمامی مراحل طراحی، اجرای سیاستها و نظارت بر فناوریهای هوش مصنوعی تضمین کنند. این مشارکت صرفاً یک اقدام نمادین یا مشورتی نخواهد بود، بلکه بر اساس حق قانونی کودکان برای شنیده شدن، بهعنوان یک تعهد حقوقی دنبال خواهد شد.
اعضای ائتلاف اعلام کردهاند برای تحقق این هدف، شواهد علمی، تجربههای موفق و بهترین شیوههای اجرایی را با یکدیگر به اشتراک خواهند گذاشت و تلاش خواهند کرد نظرات و دیدگاههای کودکان بهصورت واقعی در تصمیمگیریهای مربوط به سامانههایی که بر زندگی آنها تأثیر میگذارند، مورد استفاده قرار گیرد؛ نه اینکه تنها پس از توسعه و استقرار این فناوریها بهعنوان موضوعی فرعی به آن پرداخته شود.

